"માત્ર રજિસ્ટ્રેશન વસિયતનામાની સત્યતા સાબિત કરતું નથી: ગુજરાત હાઈકોર્ટનો મહત્વનો ચુકાદો"
મુદ્દા વાઈઝ વિગતો
કેસની પૃષ્ઠભૂમિ: આ વિવાદ બે ભાઈઓ વચ્ચેનો છે, જેમના પિતાનું અવસાન ૧૯૮૧માં થયું હતું. એક પુત્રએ દાવો કર્યો હતો કે તેના પિતાએ મૃત્યુના આઠ દિવસ પહેલા વસિયતનામું લખ્યું હતું અને બાપુનગરનું ઘર તેને સોંપ્યું હતું. આ વસિયતનામું પિતાના મૃત્યુ બાદ રજિસ્ટર કરવામાં આવ્યું હતું.
નીચલી અદાલતનો નિર્ણય: સિવિલ કોર્ટે આ વસિયતનામાના આધારે પ્રોબેટ (Probate) મંજૂર કર્યું હતું, જેને બીજા ભાઈએ હાઈકોર્ટમાં પડકાર્યું હતું. લાંબી કાનૂની લડત દરમિયાન બંને ભાઈઓના અવસાન થયા અને તેમના વારસદારોએ કેસ ચાલુ રાખ્યો.
હાઈકોર્ટનું અવલોકન (શંકાસ્પદ સંજોગો): જસ્ટિસ જે.સી. દોશીએ નોંધ્યું કે વસિયતનામું શંકાસ્પદ સંજોગોથી ઘેરાયેલું હતું. પિતા કેન્સરથી પીડાતા હતા અને તેમની સર્જરી થઈ હતી. તેઓ શારીરિક કે માનસિક રીતે એકલા કોર્ટમાં જઈને વસિયતનામું કરી શકે તેવી સ્થિતિમાં નહોતા, તેવા કોઈ પુરાવા મળ્યા નથી.
કાયદાકીય ક્ષતિઓ: * કોર્ટે જણાવ્યું કે ટ્રાયલ કોર્ટે 'ઈન્ડિયન સક્સેસન એક્ટ'ની કલમ ૨૯૫નું ઉલ્લંઘન કરીને વિવાદિત પ્રોબેટ બાબતને સામાન્ય સિવિલ સૂટ તરીકે ગણી હતી.
વસિયતનામામાં પુત્રને 'એક્ઝિક્યુટર' (વહીવટકર્તા) તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યો ન હતો, તેથી કલમ ૨૨૨ મુજબ પ્રોબેટ આપી શકાય નહીં. તેણે 'લેટર્સ ઓફ એડમિનિસ્ટ્રેશન' માંગવા જોઈતા હતા.
ચુકાદો: હાઈકોર્ટે સિવિલ કોર્ટનો આદેશ રદ કર્યો અને ઠેરવ્યું કે વસિયતનામું રજિસ્ટર થયેલું હોવા છતાં, જો તેની આસપાસ શંકાસ્પદ સંજોગો હોય, તો તેને રજૂ કરનારે તે શંકાઓ દૂર કરવી પડે છે.
એક પેરેગ્રાફમાં સમજૂતી
ગુજરાત હાઈકોર્ટનો આ ચુકાદો સ્પષ્ટ કરે છે કે કોઈપણ વસિયતનામું માત્ર રજિસ્ટર્ડ હોવાને કારણે જ આપમેળે સાચું કે કાયદેસર માની લેવામાં આવતું નથી. કાયદા મુજબ, વસિયતનામું રજૂ કરનાર વ્યક્તિની જવાબદારી છે કે તે સાબિત કરે કે વસિયતનામું કરતી વખતે વ્યક્તિ માનસિક અને શારીરિક રીતે સ્વસ્થ હતી અને તેના પર કોઈ દબાણ નહોતું. આ કેસમાં પિતા ગંભીર બીમારીથી પીડાતા હોવાથી અને વસિયતનામું મૃત્યુના ગણતરીના દિવસો પહેલા જ કરાયેલું હોવાથી કોર્ટે તેને શંકાસ્પદ ગણ્યું હતું. અંતે, કોર્ટે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે કાયદાકીય પ્રક્રિયાઓ અને યોગ્ય કલમોનું પાલન કર્યા વગર આપવામાં આવેલી પ્રોબેટ માન્ય રહેતી નથી.


No comments:
Post a Comment